Για ποιο λόγο ο Όσιος Παΐσιος έφτιαξε καλάθια με τρεις λαβές;

Ο Όσιος Παΐσιος ο Μέγας, ένας από τους εξέχοντες ασκητές της Αιγύπτου του 4^ου αιώνα, διακρινόταν για τη σπάνια σοφία και την ευγένειά του. Κάποτε είχε δώσει το παράδειγμα ενός εκπληκτικά λεπτού και ευαίσθητου ιεραποστολικού έργου, στο οποίο η σταθερότητα της χριστιανικής μαρτυρίας συνδυαζόταν με πολύ προσεκτική στάση απέναντι σε ανθρώπους που είχαν διαφορετικές απόψεις.

Στο βίο του Οσίου αναφέρεται η ιστορία ενός γέροντα, ο οποίος ζούσε αυστηρή και ενάρετη ζωή, αλλά λόγω άγνοιας είχε πέσει σε αίρεση. Τιμούσε τον Πατέρα και τον Υιό, αλλά αρνιόταν τη Θεία φύση του Αγίου Πνεύματος. Οι απλοί άνθρωποι τον εμπιστεύονταν και, ακολουθώντας τον, υιοθετούσαν την συγκεκριμένη ψευδή διδασκαλία. Όταν το πληροφορήθηκε αυτό, ο Παΐσιος κατευθύνθηκε προς την περιοχή εκείνη. Στο δρόμο έπλεξε μερικά καλάθια και στο καθένα από αυτά είχε φτιάξει τρεις λαβές.

Όταν έφτασε στο χωριό, είχε τη μορφή περιπλανώμενου πωλητή καλαθιών, και έβαλε τα χειροποίητα προϊόντα του προς πώληση. Οι άνθρωποι θαύμαζαν τα ασυνήθιστα καλάθια και ρωτούσαν για ποιο λόγο χρειάζονταν τρείς λαβές. Ο Άγιος Παΐσιος απαντούσε κάθε φορά: «Επειδή είμαι δούλος της Αγίας Τριάδας και διαποτίζομαι από ένθερμη αγάπη προς Αυτήν, γι’ αυτό έφτιαξα τα καλάθια μου με τρείς λαβές, προς υπενθύμιση της Αγίας Τριάδας. Ώστε όχι μόνο να πιστεύω με την καρδιά μου και να το ομολογώ με τα χείλη μου, αλλά και με τα χειροτεχνήματά μου… να δοξάζω την Αγία Τριάδα: τον Πατέρα και τον Υιό και το Άγιο Πνεύμα· όπως κάθε καλάθι έχει μεν τρείς λαβές, αλλά από μόνο του είναι ένα, έτσι και στην Αγία Τριάδα είναι τρία Πρόσωπα, αλλά ένας Θεός».

Αυτή η απλή εξήγηση εντυπωσίασε τους ανθρώπους, αλλά και τον ίδιο τον γέροντα με τους μαθητές του, περισσότερο παρά οι επιπλήξεις και οι λογομαχίες. Άρχισαν να ρωτούν τον Άγιο Παΐσιο για την πίστη και, στη συνέχεια, άκουσαν με προσοχή τη διδασκαλία του. Μετά από μια μακρά συζήτηση, κατά την οποία ο ασκητής τους εξήγησε με ηρεμία, υπομονή και επιχειρήματα την ορθή διδασκαλία για την Αγία Τριάδα, αποκήρυξαν την πλάνη τους και μετανοήσαν.

Γιατί η ιεραποστολική προσέγγιση του οσίου Παΐσιου αποδείχθηκε τόσο αποτελεσματική; Επειδή στη βάση της βρισκόταν η αγάπη για τους ανθρώπους και η ειλικρινής μέριμνα για τη σωτηρία τους. Δεν ξεκινά με κριτική. Επιπλέον, δεν εντοπίζουμε κριτική ούτε στις επόμενες ομιλίες του. Αντ’ αυτού, αρχικά κεντρίζει το ενδιαφέρον των ακροατών, στη συνέχεια μπαίνει ήρεμα και φυσικά σε συζήτηση μαζί τους και μόνο τότε αποκαλύπτει με τη μέγιστη δυνατή διακριτικότητα το βάθος της διδασκαλίας της Εκκλησίας. Να που, ένα καλάθι με τρείς λαβές μπορεί μερικές φορές να πει περισσότερα και πιο πειστικά για την πίστη, παρά οι καταγγελίες που προσδιορίζονται από «δίκαιη οργή».