«Υπάρχουν πολλές περιπτώσεις θαυματουργής βοήθειας από τον ουράνιο προστάτη μας»

Ο Άγιος Λουκάς (Βόινο-Γιασενέτσκι)... Ποιος δεν γνωρίζει αυτό το όνομα; Ένας Άγιος χειρουργός που υπέμεινε όλους τους διωγμούς και τις κακουχίες μέχρι το τέλος. Ένας Άγιος που όχι μόνο πέτυχε την αγιότητα ενώπιον του Κυρίου, αλλά άφησε πίσω του και θεολογικά και ιατρικά έργα που παραμένουν επίκαιρα μέχρι σήμερα.

Η Εκκλησία του Αγίου Λουκά της Κριμαίας στο Ουλιάνοφσκ

Πριν από 30 χρόνια, στις 18 Μαρτίου 1996, πραγματοπιοιθηκε η ανεύρεση των ιερών λειψάνων του Αγίου στη Συμφερόπολη και μεταφέρθηκαν πανηγυρικά στον Καθεδρικό Ναό της Αγίας Τριάδος της πόλης, όπου παραμένουν μέχρι σήμερα. Εκκλησίες προς τιμήν του Αγίου χτίζονται σε όλη τη χώρα και όχι μόνο, έναν Άγιο με τον οποίο, μόλις τον γνωρίσεις, γίνεται οικείος και στενός φίλος. Είναι υπέροχο που το Ουλιάνοφσκ έχει επίσης μια ενορία της οποίας ο Άγιος προστάτης είναι ο Άγιος Λουκάς της Κριμαίας.

«Σε κάθε νοσοκομείο θα πρέπει να υπάρχει πρώτα μια εκκλησία»

Ο ιερέας Ιωάννης Ποντζίλκοφ με τις αδελφές του ελέους Αυτή ακριβώς η σκέψη μου ήρθε στην καρδιά καθώς έμπαινα στην Εκκλησία του Αγίου Λουκά της Κριμαίας το πρωί της Κυριακής, που βρίσκεται στο χώρο της Κεντρικής Κλινικής Ιατρικής και Υγειονομικής Μονάδας Β.A. Εγκόροφ. Ο Θεός είναι ο Βοηθός στα βάσανα, ο Θεραπευτής των σωματικών και ψυχικών παθήσεων. Γι' αυτό οι νοσοκομειακές εκκλησίες είναι τόσο σημαντικές, τόσο αρμονικές στην τοποθεσία τους.

«Εφόσον η ενορία βρίσκεται στο νοσοκομείο, ένα σημαντικό μέρος της ζωής της αφιερώνεται στην υπηρεσία των ασθενών και των πασχόντων», εξηγεί ο εφημέριος της εκκλησίας, ιερέας Ιωάννης Ποντζίλκοφ. Δεν θα μπορούσα να το κάνω αυτό χωρίς τη βοήθεια των Αδελφών του Ελέους//. Επισκέπτονται τους θαλάμους και βοηθούν όσους επιθυμούν να προετοιμαστούν για το μυστήριο της Θείας Κοινωνίας. Κάθε ενορίτης είναι επίσης σημαντικός, επειδή είμαι βέβαιος ότι μόνο το πέντε τοις εκατό της ζωής κάθε εκκλησίας είναι η αξία και η φροντίδα του ιερέα, ενώ το υπόλοιπο ενενήντα πέντε τοις εκατό είναι η εγκάρδια επιθυμία και η εργασία των ανθρώπων που αποτελούν την ενορία. Είμαι ευγνώμων από καρδιάς σε κάθε άτομο για αυτή τη συμβολή! Θέλω να εκφράσω την ειλικρινή μου ευγνωμοσύνη σε όσους βοηθούν οικονομικά, σε όσους βοηθούν με τη δική τους εργασία».

Στην υπό κατασκευή εκκλησία

Η ανέγερση της εκκλησίας στο χώρο του νοσοκομείου ξεκίνησε πριν από 10 χρόνια, με τον πάτερ Δημήτριο Σουμπότιν στην πρώτη γραμμή. Η οικοδόμηση δεν ήταν εύκολη, όχι τόσο γρήγορη όσο ελπίζαμε, αλλά το πιο σημαντικό, με τη βοήθεια του Θεού, προχώρησε!

«Όταν έφτασα στην ενορία, η εκκλησία ήταν ημιτελής: δεν υπήρχε δάπεδο, μόνο τοίχοι και στέγη. Εκεί που βρίσκεται τώρα το αναλόγιο, υπήρχε ένας τεράστιος σωρός από υπολείμματα, τον οποίο θυμούνται πολλοί ενορίτες», συνεχίζει ο Πατήρ Ιωάννης. «Όταν το είδα αυτό, με κατέκλυσε ο φόβος και ο τρόμος: Από πού να ξεκινήσω; Τη δεύτερη μέρα του άγχους μου, τρεις υπέροχες γυναίκες, η Τατιάνα Αλεξάντροβνα, η Μαρία και η Λιουντμίλα ήρθαν στην εκκλησία και είπαν: Θα είμαστε μαζί σας! Άρχισαν να προσεύχονται στον Άγιο Λουκά και ξεκίνησαν τα πρώτα βήματα. Μέλη του κινήματος Ορθόδοξης Νεολαίας του Σιμπίρσκ ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμά μου για βοήθεια στην εκκλησία. Τα αγόρια εξακολουθούν να μας βοηθούν όσο μπορούν, αλλά τότε το έργο τους ήταν ανεκτίμητο, για το οποίο είμαστε απίστευτα ευγνώμονες! Τώρα η εκκλησία σιγά σιγά μεταμορφώνεται και η ενοριακή οικογένεια επεκτείνεται.

Τα τείχη του νοσοκομείου δεν φέρνουν χαρά σε κανέναν, οπότε ως ιερέας, πρέπει να προσπαθώ να βρω μια λέξη ενθάρρυνσης για όλους, να μοιραστώ τον πόνο τους

Πριν από την εκκλησία του Αγίου Λουκά, διακόνησα σε αρκετές ενορίες και μπορώ να πω ότι η διακονία σε μια εκκλησία νοσοκομείου αφήνει ένα ιδιαίτερο στίγμα. Ενώ οι άνθρωποι συνήθως έρχονται στην εκκλησία με σημαντική γνώση για το Θεό. Αυτός ο ίδιος τους έφερε στην εκκλησία, είτε μέσα από θλίψεις είτε μέσα από χαρές στο νοσοκομείο, πολλοί σκέφτονται τον Θεό, αλλά δεν έχουν εσωτερική γνώση γι' Αυτόν. Όταν έρχεστε στο δωμάτιο ενός ασθενούς, είναι σημαντικό όχι μόνο να τους δώσετε Θεία Κοινωνία, αλλά και να τους διδάξετε και να τους ενθαρρύνετε, ώστε να μην πέσουν σε απελπισία ενώ υπομένουν θλίψη. Τα τείχη του νοσοκομείου δεν φέρνουν χαρά σε κανέναν, έτσι ως Ιερέα, πρέπει να προσπαθήσω να βρω μια λέξη ενθάρρυνσης για κάθε άτομο, να μοιραστώ τον πόνο του, τη θλίψη του... Οι άνθρωποι έρχονται συχνά στην εκκλησία μας με δάκρυα στα μάτια. Δόξα τω Θεώ που όλο το προσωπικό της ενορίας δείχνει συμπόνια. Κατανοούν το πλαίσιο στο οποίο διακονούμε και προσπαθούμε να βοηθήσουμε όσους έχουν ανάγκη.

Ένα Θαύμα Μέσα από τις Προσευχές του Αγίου

Ο Αρχιεπισκόπος Λουκάς (Βόινο-Γιασενέτσκι) «Υπάρχουν πολλές περιπτώσεις θαυματουργής βοήθειας από τον ουράνιο προστάτη μας», μοιράζεται ο εφημέριος. «Θυμάμαι περισσότερο μία από τις πρώτες περιπτώσεις. Καθώς σοβάτιζα τους τοίχους με τις γιαγιάδες μας εκείνη την εποχή. Αυτές, σε αξιοσέβαστη ηλικία, σκαρφάλωναν στις σκαλωσιές μαζί με τις νεαρές κοπέλες, για έξι ολόκληρους μήνες!»

Εκείνη την εποχή, δύο γυναίκες ήρθαν στην εκκλησία και είπαν:

«Έχουμε μια συγγενή εδώ, ένα νεαρό κορίτσι, που νοσηλευόταν. Είναι σε πολύ σοβαρή κατάσταση. Οι γιατροί είπαν ότι μπορεί να της απομένουν δύο εβδομάδες. Θα ερχόμαστε συχνά τώρα. Ας σας βοηθήσουμε με κάτι.»

Τις είπα εγώ:

«Σοβατίζουμε και πρέπει να καθαρίσουμε τα υπολείμματα.»

Και αυτές οι γυναίκες άρχισαν να έρχονται στην εκκλησία για να βοηθήσουν και να προσευχηθούν για τον σοβαρά άρρωστο συγγενή τους. Πήγα να τη δω στη μονάδα εντατικής θεραπείας, έκανα ευχέλαιο... Τις βλέπω που έρχονταν τακτικά σε εμάς για μια εβδομάδα, μετά για δύο, μετά για τρεις... Ρωτάω λοιπόν:

«Πώς είναι το κορίτσι;»

«Άνοιξε τα μάτια της, κούνησε τα χέρια της και μεταφέρθηκε από τη μονάδα εντατικής θεραπείας στον θάλαμο…»

Πέρασαν δύο μήνες και οι γυναίκες σταμάτησαν να έρχονται, εξαφανίστηκαν... Λοιπόν, σκέφτηκα, ίσως αυτό το κορίτσι να πήγε κοντά στον Κύριο. Έχω συμφιλιωθεί με αυτή τη σκέψη. Έχει περάσει ένας χρόνος περίπου και οι γυναίκες ξαναήρθαν!

— Πώς είστε; τις ρωτάω. Φοβάμαι ότι κατά λάθος θα τις πλήγωσα την καρδιά.

«Όλα καλά, είναι σπίτι τώρα. Μόλις μας μετέφεραν από αυτό το νοσοκομείο σε ένα άλλο, στον θάλαμο αποκατάστασης. Ξεκίνησε να περπατάει! Ακούω ως απάντηση.

Τι θαύμα! Πέρασε λίγος καιρός και πήγα σπίτι τους για να επισκεφτώ το κορίτσι, που δεν ήταν πια σοβαρά άρρωστο, όμως ανάρρωνε. Της λέω λοιπόν: „Δεν με ξέρεις, αλλά εγώ σε ξέρω.“ Όταν ήσουν στην εντατική, ήρθα να σε δω. Ας γνωριστούμε λοιπόν.»

Δόξα τω Θεώ! Και οι συγγενείς λένε με χαρά: «Ο Άγιος Λουκάς ήταν αυτός που σε θεράπευσε. Προσευχηθήκαμε σε αυτόν τότε. Προσευχηθήκαμε και εργαστήκαμε στην εκκλησία, μετά από λίγο ξανά εργαστήκαμε και προσευχηθήκαμε.» Ο Κύριος άκουσε την κοινή μας προσευχή. Και αυτό δεν είναι ένα μεμονωμένο περιστατικό. Πολλοί στο νοσοκομείο «δέχονται» θαύματα, αλλά τα δέχονται ως μια φυσική πορεία γεγονότων. Δόξα τω Θεώ, υπάρχουν και εκείνοι που επιστρέφουν για να ευχαριστήσουν τον Κύριο.

Μεγάλη αγάπη για τους ανθρώπους

«Αυτό που με εκπλήσσει περισσότερο στη ζωή και τον χαρακτήρα του Αγίου Λουκά είναι το πόσο μεγάλη ήταν η αγάπη του για το κάθε άνθρωπο», έλεγε ο πατήρ. «Ανεξάρτητα από το αν το άτομο μπροστά του ήταν καλό ή κακό. Ό,τι γνώριζε ο Άγιος, το έκανε 100 τοις εκατό. Δεν τον ένοιαζε αν ήταν ένας συνηθισμένος άνθρωπος, ένα παιδί ή ο φρουρός που τον φύλαγε στην εξορία... Ο Άγιος Λουκάς βοηθούσε τους πάντες, ακόμα και αυτούς που τον πλήγωναν, τον βασάνιζαν... Αυτή είναι η μεγάλη, αληθινή αγάπη του Θεού, που αντανακλάται στη ζωή του Αγίου Λουκά, σαν καθρέφτης! Είναι το καλύτερο παράδειγμα για όλους μας. Πάντα ζητάμε από τον Άγιο να παραμένει προσευχόμενος στην εκκλησία, για να μας βοηθά να παρηγορούμε τους αρρώστους».

Θα ήθελα να θυμηθώ ένα άλλο ενδιαφέρον περιστατικό που συνέβη στην αρχή της οικοδόμησης. Χρειαζόταν να σκάψουμε μια τάφρο, αλλά δεν υπήρχαν βοηθοί εκείνη την ημέρα, οπότε δούλευα ήσυχα μόνος. Ξαφνικά, είδα έναν άντρα να περπατάει προς το μέρος μου, να πλησιάζει και να ρωτάει:

«Είσαι το αφεντικό εδώ;»

Ξαφνιάστηκα λίγο από την ερώτηση, σκεπτόμενος μέσα μου: «Κύριε, πού να τρέξω αν συμβεί κάτι;» Οι ερωτήσεις συνεχίστηκαν:

«Είναι αυτή η Εκκλησία του Αγίου Λουκά; Μπορώ να μπω;»

Μπήκα στην εκκλησία με αυτόν τον άντρα, δεν υπήρχε καν όροφος ακόμα και άρχισα να τον παρακολουθώ προσεκτικά.

«Είμαι Μουσουλμάνος, αλλά ξέρω, σέβομαι και λατρεύω τον Άγιο Λουκά της Κριμαίας», μου έδωσε μια δωρεά για την κατασκευή και έφυγε

«Έχεις πολλή δουλειά να κάνεις εδώ...» είπε σκεπτικά. Πλησίασε την εικόνα του Αγίου Λουκά, στάθηκε εκεί για μια στιγμή και είπε καθώς αποχωρούσε: «Είμαι στην πραγματικότητα Μουσουλμάνος, αλλά ξέρω, σέβομαι και λατρεύω τον Άγιο Λουκά της Κριμαίας!»

Έπειτα μου έδωσε μια δωρεά για την οικοδόμηση του ναού και έφυγε. Έτσι, ο Άγιος Λουκάς είναι κοντά σε όλους όσους τον λατρεύουν. Μερικές φορές, ακόμα και στο νοσοκομείο, ακούω: «Δεν είμαστε πιστοί, αλλά γνωρίζουμε για τον Άγιο Λουκά, έχουμε διαβάσει γι' αυτόν, έχουμε δει την ταινία και του ζητάμε βοήθεια...»

«Ο πατήρ Ιωάννης είναι πάντα στην εκκλησία»

«Ο πατήρ Ιωάννης μπορεί να πει πολλά για την εκκλησία, για τον καθένα μας, αλλά εγώ θέλω να μιλήσω γι' αυτόν», λέει η ψάλτης της χορωδίας Τατιάνα Τρουσίνα. «Είμαι μέλος της χορωδίας εδώ και 20 χρόνια και έχω δει πολλούς καλούς ποιμένες στην πορεία, αλλά ο εφημέριός μας είναι πραγματικά σαν πατέρας για εμάς. Επένδυσε τόσο πολλή προσπάθεια στην ανέγερση του ναού. Εντωμεταξύ, κάποτε, στη θέση της εκκλησίας, υπήρχαν απλά δύο σιδερένια βαρέλια στα οποία ακουμπούσαμε τα βιβλία για να κάνουμε μία δέηση ή για να προσευχηθούμε... Ο πατήρ Ιωάννης είναι πάντα στην εκκλησία! Μένω κοντά. Μερικές φορές περνάω από την εκκλησία στις 10 ή 11 μ.μ., είναι σκοτεινά έξω, και ο πατήρ Ιωάννης πάντα κάτι θα βρει να κάνει, άλλοτε θα συγκολλήσει, άλλοτε κάτι θα σκάψει για τη μελλοντική εκκλησία. Δεν έχω ξαναδεί τέτοιους ιερείς. Ένα μεγάλο ευχαριστώ στα παιδιά από την κοινότητα «Ορθόδοξη Νεολαία», που ήταν οι κύριοι υποστηρικτές του πατρός όσο χτιζόταν η εκκλησία. Το μόνο που μπορούσαμε να κάνουμε ήταν να φέρουμε μερικές πίτες για να μην πεινάσουν οι εργάτες μας, γιατί η δουλειά διαρκούσε κυριολεκτικά όλο το εικοσιτετράωρο... Και τώρα αυτή δεν είναι απλώς μια εκκλησία, είναι μια οικογένεια.

«Μένω στην περιοχή Ζελεζνοντόροζνι, αλλά έρχομαι με χαρά στην εκκλησία μας του Αγίου Λουκά της Κριμαίας: κάθε Σαββατοκύριακο κάνω το μικρό μου «προσκύνημα», επειδή τόσο η καρδιά όσο και η ψυχή μου αγαλλιάζουν σε αυτήν την εκκλησία», μας μοιράζεται η Βαλέρια Μιλέσινα. «Είμαι ειλικρινά ευγνώμων στον Κύριο που μου αποκάλυψε ένα τέτοιο μέρος όπου θέλω να έρχομαι, να προσεύχομαι, να βοηθάω με όποιον τρόπο μπορώ και να επικοινωνώ... Αυτή είναι η εκκλησιαστική μου οικογένεια. Ο καθένας έχει τις δικές του χαρές, λύπες και ασθένειες, αλλά τις βιώνουμε μόνο μαζί».

«Αγαπημένε Λούκα! Υπάρχουν άγγελοι εδώ!»

Ο Άγιος Λουκάς της Κριμαίας Είναι αδύνατον να μην προσέξεις τον Κύριλλο και τη μητέρα του, Ιρίνα, ανάμεσα στους ενορίτες. Το βλέμμα μου τράβηξε αμέσως: η μητέρα του οδήγησε τον γιο της από το χέρι στο αναλόγιο, μετά στον ιερέα για ευλογία και μετά στη Θεία Κοινωνία. Ο Κύριλλος είναι ένας έφηβος με όμορφα, ευγενικά μάτια. Λόγω της διάγνωσής του, μιλάει μετά βίας, επαναλαμβάνοντας μόνο με ένα χαμόγελο:

— Λούκα!

— Ναι, ο αγαπημένος σου Λούκας, απαντά η μητέρα του.

— Και θέλω να θυμηθώ τις εποχές του COVID… Την κορύφωση της ασθένειας, και κατά τη διάρκεια αυτής της δύσκολης περιόδου, ο ιερέας μας πήγαινε με αυτή τη ιατρική στολή προστασίας όπου τον περίμεναν πολλοί άρρωστοι και προσευχόταν για όλους τους παρηγορώντας τους, λέει η Ιρίνα: Ο Κύριλλος και εγώ έχουμε πλέον μετακομίσει σε άλλη περιοχή, αλλά συνεχίζουμε να ερχόμαστε εδώ. Για εμάς, αυτή είναι η πιο αγαπημένη εκκλησία. Και οι ενορίτες είναι τόσο υπέροχοι, όλοι αγαπούν τον Κύριλλο. Ο γιος μου υποβλήθηκε πρόσφατα σε χειρουργική επέμβαση στα πόδια του και λέει ότι ο Άγιος Λουκάς ήταν εκεί κατά τη διάρκεια της επέμβασης.

Ο Κύριλλος αγγίζει απαλά το μανίκι μου για να τραβήξει την προσοχή μου και λέει με ένα χαμόγελο, Λουκά! Μετά κάνει μια χειρονομία, και η μητέρα μου μεταφράζει, «Υπάρχουν άγγελοι εδώ». Μην ανησυχείς, Κύριλλε, σίγουρα θα γράψω τι ήθελες να πεις...

Από μια ταινία πόλεμου

Εμείς, οι αδελφές του ελέους, αγαπάμε πολύ αυτή την εκκλησία και τον πατέρα Ιωάννη! Πηγαίνουμε στο νοσοκομείο και βοηθάμε τους ανθρώπους να προετοιμαστούν για την Θεία Κοινωνία. Προσπαθούμε να εξηγήσουμε στους αρρώστους πόσο σημαντικό είναι αυτό, λέει η Όλγα Κουζνέτσοβα. «Θυμάμαι την πρώτη φορά που ήρθα με τη στολή της νοσοκόμας, το ιατρικό προσωπικό με κοίταξε με έκπληξη, και κάποιοι με δυσπιστία... Φυσικά, ακόμη και τώρα μας κοιτάζουν μερικές φορές σαν εξωγήινους αλλά κατά τα άλλα όλοι το έχουν συνηθίσει». Πολλοί άνθρωποι μας βλέπουν με την ιατρική στολή προστασίας και λένε με ένα χαμόγελο, «Ω, μοιάζεις σαν να είσαι από ταινία του Α' Παγκοσμίου Πολέμου. Τόσο όμορφη...»

Η δουλειά μιας νοσοκόμας είναι να ενθαρρύνει και με κάποιο τρόπο να κερδίζει με ζεστασιά και καλοσύνη ακόμη και εκείνους σε αυτή την θάλαμο που δεν πιστεύουν στον Θεό

Φυσικά, η διακονία μας είναι πολύ σημαντική. Λίγοι άνθρωποι έρχονται στον Θεό στις χαρούμενες στιγμές της ζωής τους, κυρίως έρχονται σε στιγμές θλίψης, όλοι χρειάζονται τον Θεό. Για μένα, η μεγαλύτερη χαρά είναι να βλέπω κάποιον να λαμβάνει τη Θεία Κοινωνία για πρώτη φορά. Μερικές από τις νοσοκόμες μας είναι έμπειρες, και άλλες μόλις ξεκινούν το ταξίδι τους... Στην αρχή, γυρίζεις σπίτι από το νοσοκομείο και είτε κλαις είτε λείπεις από την οικογένειά σου, ακόμα και από τον εαυτό σου... Αλλά μετά, με τη βοήθεια του Θεού, έρχεται η εμπειρία, ο Κύριος σου δίνει δύναμη, και καταλαβαίνεις ότι δεν πρέπει να κλαις ή να είσαι λυπημένος όταν είσαι με έναν άρρωστο. Η δουλειά σου είναι να ενθαρρύνεις και με κάποιο τρόπο να κερδίζεις με ζεστασιά και καλοσύνη ακόμη και εκείνους σε αυτό το δωμάτιο που δεν πιστεύουν στον Θεό.

Η αδελφότητα είναι σκληρή δουλειά, αλλά και μεγάλη χαρά. Τι χαρά υπάρχει όταν βλέπεις όσους βρίσκονται στο τμήμα αποκατάστασης να βελτιώνονται! Θυμάμαι ένα περιστατικό. Μπήκα σε ένα θάλαμο,, μια γυναίκα με είδε και άρχισε να κλαίει. Έσπευσα να εξαφανιστώ, αλλά με σταμάτησε. Το χέρι της γυναίκας ήταν παγωμένο, και προσπαθούσε να στρώσει το κρεβάτι, κλαίγοντας επειδή δεν μπορούσε.

Βοήθησα να στρωθεί το κρεβάτι, και η γυναίκα συνέχισε να κλαίει και να κλαίει... Τότε ομολόγησε: «Είπα μέσα μου ότι ο Θεός υπάρχει και θα με βοηθήσει, και μετά μπαίνετε στο θάλαμο εσείς...» Και ξέσπασε ξανά σε κλάματα.

Η Ενορία της Εκκλησίας του Αγίου Λουκά της Κριμαίας στο Ουλιάνοφσκ

Σχετικά με τα σχέδια και τη συνεργασία

— Με τη βοήθεια του Θεού, ελπίζουμε να χτίσουμε ένα κτίριο που θα στεγάζει μια αίθουσα συνελεύσεων, ένα κατηχητικό για παιδιά και ένα γραφείο για τις αδελφές του ελέους, ώστε να έχουν ένα μέρος για να συναντιούνται και να συζητούν σημαντικά θέματα. Θα ήθελα επίσης να ευχαριστήσω τη διοίκηση του νοσοκομείου για τη συμπονετική τους φροντίδα. Όταν είπα στον διευθυντή νοσοκομείου Γιούρι Μπορίσοβιτς Κέλιν ότι οι νοσοκόμες θα με βοηθούσαν, χάρηκε πολύ και είπε ότι ήταν πάντα έτοιμος να προσφέρει βοήθεια και υποστήριξη. «Είναι μεγάλη παρηγοριά όταν η διοίκηση και το προσωπικό του νοσοκομείου κατανοούν και συμμερίζονται τη σημασία της πνευματικής φροντίδας για τους ασθενείς», λέει ο πατήρ Ιωάννης.